موفتی پێنجوینی
موفتی پێنجوینی ناوی مهلا عهبدوڵڵا كوڕی مهلا كهریم لهساڵی 1881 له دێی بێستانهی سهر به شارۆچكهی پێنجوین هاتۆته جیهانهوه.
ههر به منداڵی باوكی مردووه، بۆیه له خزمهت مهلا ئهحمهدی برای ئامینهوه كه ئهویش شاعیر بووهو نازناوی شهفیق بووه. ههر له تهمهنی 7 ساڵیدا دهست دهكات بهخوێندن تا بهشێك له زانیارییه ئایینیهكان فێر دهبێ، كاتێك گهوره دهبێ ههوای فهقێیاتی دهكهوێته سهری و بۆ خوێندن دهڕواته شارهكانی كوردستانی ڕۆژههڵات وهك سهقز و بانه و سهرا و سهرچاوه و ههندێ جێگای دیكه له مهریوان و ئینجا دهچێته بیاره، كه لهو كاتهدا جێگای زیاتر وهرگرتن و فێربوونی زانیاری شاعیر دهبێ، ههر لهوێ له خزمهتی زانای خوالێخۆشبوو مامۆستای عهبدولقادر له خوێندن بهردهوام دهبێ تا ئهو ڕادهیهی كه مۆڵهتی مهلایهتی وهردهگرێ.
موفتی دهستی بۆ ههر پهرتوكێك بردبێ زوو تهواوی كردووهو بلیمهتی و ژیری موفتی لهلای مامۆستا عهبدولقادر وای لێدێت، كه نازناوی موفتی پێببهخشی، چونكه لهو سهردهمهدا موفتی سنه، كه ناوی مهلا عهبدوڵڵا دهبێ پیاوێكی ژیر دهبێ ههر بۆیه بهڕێزی مهلا عهبدولقادر ئهو نازناوه دهبهخشێته موفتی دوای تهواوبوونی زانیارییه ئایینیهكان موفتی ماڵئاوایی له مامۆستای بهڕێز دهكات و بهرهو شارۆچكهی پێنجوین دهگهڕێتهوه و ههر لهوێ دوكانێكی جگهرچێتی دادهنێت و بهدهم جگهرچێتیهوه دهست دهكات بهنووسین و بڵاوكردنهوهی هۆنراوه نایابهكانی.
موفتی حهزی لهژیانی مهلایهتی ئهو سهردهمه نهكردووه، بۆیه وای به چاك زانیوه بهڕهنجی شانی خۆی بژیێت و بۆیه دهفهرمووێ:
مهلایهتی و خوێندهواری خو و ڕهوشتی خۆم و باوانمه
كهچێ ئارهزووی نان و ژیانی وهك مهلا نـــــــــــــاكـهم
یان له چهند دێڕێكی دیكهدا دهفهرمووێ:
چ خۆشه تا ژیانت بێ لهلای كهس كهچ نهكهی گهردن
عهرهق بڕژی لهناوچاوت لهڕێگهی كاسبی كـــــــــــردن
بهشهوقی سهربهستی لهمهیدانا بهدهربــــــــــــــــــــردن
به شاڵی خاكهكهم ڕازیم و ئهی پۆشم ههتا مــــــــردن
له فاسۆن و گهبهردبێ تا ئهبهد سهڵتهو كهوا ناكــهم
موفتی ههر له گهنجیهوه له شاره خنجیلانهكهی پێنجوین دا فامی كردووهو ههواو دیمهنی ڕازاوهی پێنجوین زیاد لهو سۆزو خۆشهویستییه پاكهی، كه بهرانبهر ئاو ههواو دیمهنی شاخ و وڵاتی ڕهنگینی كوردستان ئازیزمان كاری كردۆته سهر ههست و دهروونی و له ساڵی 1947دا كاتێك، كه شهپۆلی بوومهلهرزه شارهكهی نیوه وێران كردووه، موفتی بهم جۆره ههست و خۆشهویستی و سۆزی خۆی دهردهبڕێت بۆ شاره خنجیلانهكهی و دهیلاوێنێتهوه و دهڵێت:
پێنجوین بهبێ تۆ نزیكه مـــــــــــــــهرگم
لوبنان شكێن بووی داخی به جهرگـــــــم
تازه بوكێ بوی بهسهر چــــــــــــــــــــیاوه
ئههاتنه سهیرت لهم لاو لــــــــــــــهولاوه
پارچه ئهرزێ بوی له پارچهی بهههشت
زهردو سورو شینی كـــــــهژو كێو و دهشت
سهیرانگای پۆلی گهنجی عـــــــــراق بوی
لهم سهرحهدهدا بۆ خۆشی تاك بــــــــوی
بۆ ههوای ساف و ئاوی ساردی تــــــــــــــۆ
ئهكهم ههتا هــــــــــــــهم شیوهن و ڕۆ ڕۆ
پێنجوین بهبێ تۆ نزیــــــــــــــــكه مهرگم
لوبنان شكێن بووی داخی به جـــــــهرگم
موفتی یهكهم كهس بووه له پێنجوین كچی ناردۆته قوتابخانه، كه لهو سهردهمه خهڵكی كوڕیان نهدهنارده قوتابخانه، چونكه دهیان گوت كوڕمان بێ باوهڕ دهبێت.
موفتی 71 ساڵ ژیاوه لهساڵی 1952 تووشی نهخۆشیهك دهبێ و دهچێته نهخۆشخانهی سلێمانی و نهشتهرگهری نهخۆشیهكهی بۆ دهكرێ، بهڵام چهند ڕۆژێك دوای نهشتهرگهریه له 12ی حوزهیرانی ساڵی 1952 كۆتایی به تهمهنی دێت و كۆچی دوای دهكات و دوای كۆچكردنیشی تهرمهكهی دهبرێتهوه بۆ شارۆچكهی پێنجوین و له گۆڕستانی حاجی شێخ به خاك دهسپێردرێ.
